Bij een fusie of overname wordt uitgebreid onderzoek gedaan naar financiële cijfers, contracten en juridische risico’s. Toch wordt één belangrijk onderwerp vaak onderschat: verplichtstellingen bij bedrijfstakpensioenfondsen en cao’s. Juist hier kunnen grote financiële verrassingen ontstaan. Daarom is het verstandig om bij fusies en overnames altijd een due diligence onderzoek naar mogelijke verplichtstellingen uit te voeren.
Waarom verplichtstellingen een belangrijk due diligence-onderwerp zijn
Een verplichtstelling betekent dat een onderneming wettelijk verplicht is deel te nemen aan een bedrijfstakpensioenfonds of onder een bepaalde cao valt. Het probleem bij fusies en overnames is dat deze verplichtingen niet altijd direct zichtbaar zijn. Een onderneming kan bijvoorbeeld activiteiten uitvoeren die onder een verplichtstelling vallen zonder dat men dat weet. Ook kan het zijn dat er na een overname nieuwe activiteiten komen waardoor een verplichtstelling alsnog ontstaat.
Als dit pas na de overname wordt ontdekt, kan een pensioenfonds of cao-partij premies of looncorrecties met terugwerkende kracht claimen. Dat kan oplopen tot aanzienlijke bedragen. Een goede analyse vooraf voorkomt dat de verplichtingen onverwacht invloed hebben op de integratie na de overname.
Hoe een verplichtstellingsonderzoek in due diligence eruitziet
Een verplichtstellingsonderzoek richt zich vooral op de vraag: onder welke werkingssfeer valt de onderneming daadwerkelijk? Daarvoor wordt onder andere gekeken naar:
- Feitelijke werkzaamheden van de onderneming
- Omzetverdeling over verschillende activiteiten
- Personeelsinzet en functies
Vervolgens wordt dit vergeleken met de werkingssfeer van relevante verplichtstellingsbesluiten en cao’s. Zo kan worden vastgesteld of een onderneming verplicht moet deelnemen aan een pensioenfonds en onder een bepaalde cao valt.
Wanneer is een verplichtstellingsonderzoek extra belangrijk?
Een verplichtstellingsonderzoek is vooral verstandig bij:
- Sectoroverschrijdende activiteiten
- Snelle groei of verandering van activiteiten
- Integratie na een overname
- Bij private-equity strategieën of buy-and-build
Financiële risico’s van een gemiste verplichtstelling
Als een verplichtstelling pas na een overname wordt ontdekt, kan dat grote gevolgen hebben. Een mogelijk risico is het betalen van pensioenpremies met terugwerkende kracht, looncorrecties onder een cao en juridische procedures met pensioenfondsen of werknemers.
Meer zekerheid bij fusies en overnames
Door tijdens de due diligence fase een verplichtstellingsonderzoek te doen, kunnen deze risico’s tijdig worden vastgesteld. Daardoor kunnen partijen risico’s meenemen in de waardering van de onderneming en afspraken maken in de koopovereenkomst.
Een onafhankelijk werkingssfeeronderzoek kan helpen om duidelijkheid te krijgen over mogelijke verplichtstellingen bij pensioenfondsen en cao’s. Neem voor meer informatie contact op met onze specialisten of vraag een offerte aan.




